ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΟ 2026: Η ΝΕΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΜΕ ΙΔΙΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Τα τελευταία χρόνια η θεραπεία της παχυσαρκίας βρίσκεται σε μια περίοδο σημαντικών αλλαγών. Η εμφάνιση των φαρμάκων για την απώλεια βάρους δημιούργησε εύλογα αισιοδοξία, αλλά και πολλά ερωτήματα. Ένα από τα συχνότερα είναι αν η βαριατρική χειρουργική εξακολουθεί να έχει θέση ή αν τα φάρμακα πρόκειται να την αντικαταστήσουν.

Η απάντηση βέβαια είναι πιο σύνθετη από ένα απλό ναι ή όχι και αυτό γιατί η πραγματικότητα είναι ότι η παχυσαρκία όπως έχουμε πει δεκάδες φορές είναι μια χρόνια, πολύπαραγοντική και υποτροπιάζουσα νόσος, η οποία εκδηλώνεται διαφορετικά σε κάθε άνθρωπο.
Αυτό πρακτικά σημαίνει πως άλλος ασθενής έχει ήπια παχυσαρκία χωρίς συνοδά νοσήματα, άλλος ζει για χρόνια με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, σοβαρή υπνική άπνοια, αρτηριακή υπέρταση ή δείκτη μάζας σώματος πάνω από 50.
Είναι προφανές λοιπόν ότι όλοι αυτοί οι άνθρωποι δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν με την ίδια θεραπεία. Αυτό ακριβώς έχει αλλάξει στη σύγχρονη αντιμετώπιση της παχυσαρκίας. Δεν αναζητούμε πλέον μία λύση που εφαρμόζεται σε όλους γιατί πολύ απλά δεν μπορεί να καλύψει με την ίδια επιτυχία τους πάντες.

Από το δίλημμα φάρμακα ή χειρουργείο, στη συνδυαστική αντιμετώπιση

Για αρκετά χρόνια η συζήτηση περιστρεφόταν γύρω από δύο αντίθετες επιλογές: είτε κάποιος προσπαθούσε να χάσει βάρος συντηρητικά είτε οδηγούνταν στη βαριατρική χειρουργική.
Σήμερα η εικόνα είναι διαφορετική. Τα νεότερα φάρμακα αποτελούν μια σημαντική θεραπευτική εξέλιξη και έχουν προσφέρει ουσιαστικό όφελος σε πολλούς ασθενείς. Για αρκετούς μπορούν να συμβάλουν στη βελτίωση της μεταβολικής τους κατάστασης.
Αυτό όμως σαφώς δεν σημαίνει ότι η χειρουργική αντιμετώπιση έχασε τον ρόλο της.
Αντίθετα, οι δύο προσεγγίσεις δεν ανταγωνίζονται αλλά συμπληρώνουν η μία την άλλη και αυτό το βλέπουμε στην πράξη ακόμη και με χειρουργεία όπως το γαστρικό μανίκι.

Υπάρχουν ασθενείς που θα επιτύχουν καλά αποτελέσματα με φαρμακευτική αγωγή,υπάρχουν όμως και ασθενείς στους οποίους η φαρμακευτική θεραπεία δεν θα προσφέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα, δεν θα μπορεί να συνεχιστεί μακροχρόνια και δεν θα είναι αρκετή για να αντιμετωπίσει την κατάσταση, αντίθετα θα την επιβαρύνει καθώς η όποια απώλεια θα επανέλθει και με το παραπάνω μετά από λίγους μήνες. Σε αυτές τις περιπτώσεις η μεταβολική και βαριατρική χειρουργική αποτελεί μονόδρομο.

Η ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΔΕΝ ΑΦΟΡΑ ΜΟΝΟ ΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη είναι ότι η βαριατρική χειρουργική αντιμετωπίζεται ως επέμβαση αδυνατίσματος ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για μεταβολική θεραπεία.
Έτσι στόχος δεν είναι μόνο η μείωση του σωματικού βάρους, αλλά η συνολική βελτίωση της υγείας του ασθενούς: ο καλύτερος έλεγχος του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, η βελτίωση της υπέρτασης, της υπνικής άπνοιας, της λιπώδους νόσου του ήπατος, των μυοσκελετικών προβλημάτων και συνολικά της ποιότητας ζωής.

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΙΑ ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

Συχνά, όταν κάποιος σκέφτεται τη βαριατρική χειρουργική, το πρώτο που του έρχεται στο μυαλό είναι το γαστρικό μανίκι.
Το γαστρικό μανίκι αποτελεί μία εξαιρετική επέμβαση και εξακολουθεί να είναι κατάλληλη επιλογή για πολλούς ασθενείς.

Δεν είναι όμως η μοναδική καθώς η σύγχρονη μεταβολική χειρουργική περιλαμβάνει διαφορετικές τεχνικές, όπως τα σύγχρονα γαστρικά bypass (SASI και σύγχρονη εντερική διαμερισματοποιηση) τα οποία εφαρμόζονται όταν οι ενδείξεις του κάθε ασθενούς το απαιτούν.
Ένας άνθρωπος με σοβαρή γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, ένας ασθενής με ανεπαρκώς ελεγχόμενο διαβήτη, κάποιος με πολύ υψηλό δείκτη μάζας σώματος ή ένας ασθενής που έχει ήδη υποβληθεί σε προηγούμενη βαριατρική επέμβαση μπορεί να ωφεληθεί περισσότερο από διαφορετική χειρουργική στρατηγική.
Η επιλογή της επέμβασης δεν γίνεται επειδή μία τεχνική είναι της μόδας ή εφαρμόζεται συχνότερα αλλά επειδή εξυπηρετεί καλύτερα τις ανάγκες του συγκεκριμένου ανθρώπου.

Η σωστή θεραπεία ξεκινά από τη σωστή αξιολόγηση

Στο ιατρείο μας η πρώτη επίσκεψη εχει σκοπό να κατανοήσει τη νόσο καθώς αξιολογούμε το ιστορικό, τις προηγούμενες προσπάθειες απώλειας βάρους, τη χρήση φαρμακευτικής αγωγής, τις συνοδές παθήσεις, τις διατροφικές συνήθειες και τους θεραπευτικούς στόχους κάθε ανθρώπου. Για κάποιους ασθενείς η καλύτερη στρατηγική μπορεί να είναι σε πρώτη φάση η συνέχιση ή η έναρξη φαρμακευτικής αγωγής. Για άλλους μπορεί να είναι η βαριατρική χειρουργική.
Για κάποιους τρίτους η φαρμακευτική θεραπεία μπορεί να λειτουργήσει ως προετοιμασία πριν από μια επέμβαση. Τέλος μπορεί να χρειαστεί αλλαγή χειρουργικής στρατηγικής ή επανεπέμβαση μετά από προηγούμενη βαριατρική επέμβαση.

Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας είναι μια μακροχρόνια συνεργασία

Η θεραπεία της παχυσαρκίας δεν ολοκληρώνεται την ημέρα του χειρουργείου ούτε με τη χορήγηση ενός φαρμάκου. Απαιτεί παρακολούθηση από την ομάδα μας (που απαρτίζεται και από ενδοκρινολόγο και διαιτολόγο) και συνεχή επανεκτίμηση αφού η επιτυχία δεν μετριέται μόνο από τα κιλά που χάθηκαν, αλλά από τη διατήρηση του αποτελέσματος και βέβαια τη βελτίωση των συνοδών νοσημάτων και την ουσιαστική αλλαγή στην υγεία και την καθημερινότητα του ασθενούς.

Σε κάθε περίπτωση – κλείνοντας- εκείνο που θέλουμε να γίνει κατανοητό είναι πως παρότι ακόμη ο IFSO (παγκόσμια ομοσπονδία χειρουργικής παχυσαρκίας) έχει στην κορυφή των βαριατρικών επεμβάσεων το γαστρικό μανίκι, η εποχή που κάθε ασθενής με παχυσαρκία οδηγούνταν στο γαστρικό μανίκι έχει παρέλθει.
Διαθέτουμε περισσότερα θεραπευτικά εργαλεία από ποτέ. Φαρμακευτική αγωγή, γαστρικό μανίκι, σύγχρονα γαστρικα bypass.
Ο ρόλος του εξειδικευμένου χειρουργού δεν είναι να προτείνει την ίδια λύση σε όλους. Είναι να αξιολογήσει ολοκληρωμένα τον ασθενή, να εξηγήσει με ειλικρίνεια τα πλεονεκτήματα και τους περιορισμούς κάθε θεραπευτικής επιλογής και, μαζί με τον ίδιο τον ασθενή, να διαμορφώσει το καταλληλότερο εξατομικευμένο θεραπευτικό πλάνο.